Ustawowymi formami ochrony przyrody na terenie Nadleśnictwa Zawadzkie są:
1. Obszar chronionego krajobrazu "Lasy Stobrawsko - Turawskie" utworzony w 1988 roku uchwałą Nr XXIV/193/88 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Opolu. Zgodnie z Rozporządzeniem Nr 0151/P/162006 z dnia 8 maja 2006r. w sprawie obszarów chronionego krajobrazu (Dz.U. Województwa Opolskiego.06.33.1133 z późn. zm.) obejmuje obecnie powierzchnię 15 892,73 ha lasów na terenie trzech gmin: Zawadzkie, Kolonowskie i Jemielnica w granicach województwa opolskiego, stanowiącą część dużego kompleksu leśnego lasów niżowych Równiny Opolskiej. Obszar ten został objęty ochroną prawną ze względu na wyróżniające się krajobrazowo tereny o zróżnicowanych ekosystemach, wartościowych ze względu na możliwość zaspakajania potrzeb związanych z turystyką i wypoczynkiem oraz pełnienie funkcji korytarzy ekologicznych.
2. Specjalny obszar ochrony siedlisk Dolina Małej Panwi PLH160008, zgłoszony w październiku 2009 i zatwierdzony w styczniu 2011 roku jako obszar o znaczeniu wspólnotowym (OZW) o łącznej powierzchni 1106,30 ha, w tym na terenie Nadleśnictwa Zawadzkie na powierzchni 666,82 ha. Tą formą ochrony objęto rzekę i jej dolinę na terenach gmin: Zawadzkie, Dobrodzień, Kolonowskie i Krupski Młyn wraz z przylegającymi do rzeki starorzeczami, oczkami wodnymi, polami wydmowymi, wysoczyznami i bagnami.
Na terenach leśnych Nadleśnictwa Zawadzkie rzeka swobodnie kształtuje swoje koryto, silnie meandrując, co pozwala na ochronę naturalnych procesów zachodzących w ekosystemie rzecznym. W granicach obszaru naturowego w ramach inwentaryzacji przyrodniczej wykonanej w 2007 roku zidentyfikowano ekosystemy skrajnie rzadkie, ginące i zagrożone zachowane jednocześnie w dobrym stanie ochrony. Należą do nich:
91D0* - Bory i lasy bagienne na powierzchni 9,26 ha,
91E0* - Łęgi wierzbowo – topolowe, jesionowe i olszowe na powierzchni 23,43 ha,
9170 – Grądy środkowoeuropejskie na powierzchni 45,09 ha.
Do cech świadczących o bogactwie tych lasów należą: obecność martwego drewna, obecność starych i grubych drzewa, zachowanie właściwych warunków wodnych oraz brak gatunków obcych geograficznie i ekologicznie.
Do gatunków roślin i zwierząt będących przedmiotem zainteresowania Wspólnoty występujących w obszarze Doliny Małej Panwi należą między innymi:
- widłaki i torfowce,
- ssaki: bóbr europejski, wydra,
- płazy: traszka grzebieniasta,
- owady: pachnica dębowa.
Z ptaków wymienionych w Załączniku I Dyrektywy Rady 79/409/EWG w obszarze występują: bocian czarny, bocian biały, żuraw, zimorodek, dzięcioł czarny, skowronek borowy, gąsiorek.

Specjalny obszar ochrony siedlisk Dolina Małej Panwi to obszar pod dużym wpływem negatywnego oddziaływania wynikającego z działalności gospodarczej człowieka. Wpływ ten postrzegany jest za główne zagrożenie dla trwałości siedlisk i wartości przyrodniczych obszaru.
3. Pomniki przyrody. Na terenie Nadleśnictwa Zawadzkie pomnikami przyrody są w przeważającej liczbie okazałe dęby szypułkowe. Z pozostałych gatunków drzew rosną tu: graby pospolite, wiązy szypułkowe, klony zwyczajne, buki pospolite i jesiony wyniosłe. Drzewa pomnikowe rosnące głównie w dolinie rzeki Mała Panew, pojedyncze okazy występują w leśnictwach: Łaziska, Jaźwin i Wierchlesie. Zgodnie z Rozporządzeniem Nr 0151/P/38/05 Wojewody Opolskiego z dnia 26 października 2005 r. w sprawie ustanowienia pomników przyrody (Dz.U Województwa Opolskiego.05.72.2231) zmienionym Rozporządzeniem nr 0151/P/42/05 z dnia 9 listopada 2005 r. w sprawie zniesienia pomników przyrody (Dz.U. Województwa Opolskiego.05.76.2389) na terenie Nadleśnictwa Zawadzkie występuje 33 pomniki przyrody, w tym: 21 pojedynczych drzew, 2 aleje, 10 skupisk, co łącznie stanowi 170 drzew. Szczególnym celem utworzenia tej formy ochrony przyrody było zachowanie w stanie najmniej zmienionym drzew wyróżniających się indywidualnymi cechami co do wieku i rozmiarów oraz stanowisk siedlisk chronionych gatunków roślin, grzybów i zwierząt. W ostatnim dziesięcioleciu obserwuje się obniżenie zdrowotności drzew pomnikowych objawiające się zamieraniem konarów i zgniliznami w pniach. Skutki negatywnego oddziaływania silnych wiatrów na te wiekowe drzewa widoczne są w postaci licznych złamań w koronach.

*- Obwieszczenie Wojewody Opolskiego z dnia 8 marca 2004r. o sprostowaniu błędu w Dzienniku Urzędowym Województwa Opolskiego (Dziennik Urzędowy Województwa Opolskiego.04.15.377).

4. Użytki ekologiczne powołano w 1997 roku w celu zachowania ekosystemów śródleśnych łąk, naturalnych zbiorowisk wodnych, torfowisk, śródleśnych oczek wodnych i stanowisk rzadkich gatunków roślin i zwierząt. Zgodnie z obowiązującymi Rozporządzeniami z 2003 i 2004 roku na terenie Nadleśnictwa Zawadzkie jest 38 o łącznej powierzchni 197,99 ha.

1.    5. Zespoły przyrodniczo-krajobrazowe utworzono w 1997 roku. Zespoły te chronią fragmenty naturalnie ukształtowanych polodowcowych wzniesień morenowych, porastającą je szatę roślinną oraz doliny rzeczne. Zgodnie z Rozporządzeniem z 2003r. jest to 6 kompleksów leśnych o łącznej powierzchni wynoszącej 1665,13 ha do których należą:

• Zespół Przyrodniczo – Krajobrazowy „Kocia Góra” to obszar wzniesień morenowych na powierzchni 370,36 ha,

• Zespół Przyrodniczo – Krajobrazowy „Mostki” to obszar wzniesień morenowych na powierzchni 501,32 ha,

• Zespół Przyrodniczo – Krajobrazowy „Nad Bziniczką” to kompleks leśny położony wzdłuż środkowego odcinka rzeki Bziniczki na powierzchni 155,43 ha,

• Zespół Przyrodniczo – Krajobrazowy „Piaskowa Góra” to obszar wzniesień morenowych na powierzchni 99,88 ha,

• Zespół Przyrodniczo – Krajobrazowy „Pod Dębami” to kompleks leśny położony w dolinie rzeki Małą Panew o powierzchni 456,69 ha,

• Zespół Przyrodniczo – Krajobrazowy „Szczypki” to obszar zalesionych wzniesień morenowych wraz z bagnem Koło o powierzchni 81,45 ha.

 Decyzją Wojewódzkiego Konserwatora Przyrody w 2003 roku utworzono strefę ochronną o powierzchni 96,44 ha dla bociana czarnego.

Na terenie Nadleśnictwa Zawadzkie występują ponadto chronione gatunki roślin, grzybów i zwierząt wg poniższych list:

Lista roślin objętych ochroną ścisłą występujących na terenie Nadleśnictwa Zawadzkie

Lista roślin objętych ochroną częściową występujących na terenie Nadleśnictwa Zawadzkie

Lista grzybów objętych ochroną ścisłą występujących na terenie Nadleśnictwa Zawadzkie

Lista grzybów objętych ochroną częściową występujących na terenie Nadleśnictwa Zawadzkie

Lista zwierząt objętych ochroną ścisłą występujących na terenie Nadleśnictwa Zawadzkie

Lista zwierząt objętych ochroną częściową występujących na terenie Nadleśnictwa Zawadzkie